Metnin hangi özellikleri incelenmelidir?

Metinlerin analizi, yazılı içeriklerin derinlemesine anlaşılmasını sağlamak amacıyla belirli kriterler çerçevesinde gerçekleştirilir. Bu inceleme, yazının dilsel yapısından tutun, içerik bütünlüğüne ve yazarın niyetine kadar birçok unsuru kapsar. Okuyucunun metinle kurduğu bağın güçlendirilmesi, bu özelliklerin titizlikle değerlendirilmesiyle mümkün hale gelir. Böylece, metnin iletmek istediği mesajın etkinliği ve anlaşılırlığı da artırılmış olur.

Metinsellik ölçütlerine göre inceleme, bir metnin belirli özelliklere sahip olup olmadığını değerlendirmeyi içerir. Bu ölçütler şunlardır:

Bu ölçütler, metnin iletişimsel değerini ve bütünlüğünü anlamak için kullanılır. 

1. Bağdaşıklık (Cohesion): Metindeki sözcük ve cümleler arasındaki dil bilgisi kuralları bakımından uygunluk. 
2. Tutarlılık (Coherence): Cümle ve paragrafların anlam bütünlüğü ve mantık düzenine göre yapılandırılması. 
3. Amaçlılık (Intentionality): Yazarın iletisini metne yansıtabilmesi. 
4. Kabul Edilebilirlik (Acceptibility): Metnin farklı hedef kitleler tarafından algılanabilmesi. 
5. Bilgisellik (Informativity): Metnin okuruna yeni bilgiler sunabilecek nitelikte olması. 
6. Durumsallık (Situationality): Metnin içerik yönünden bir durumu karşılaması. 
7. Metinlerarasılık (Intertextuality): Metnin bilgi alışverişi bakımından başka metinlerle kurduğu ilişki.